Ripple nedir? Ripple Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey

Ripples on a pond

Ripple hakkında konuşmaya başlamadan önce, bunun sadece para birimi olmadığını, aynı zamanda işlem platformu şeklinde kullanıldığını da söylemekte fayda var. Kripto para birimi dışında kullanılan Ripple platformu, işlemlerin hızlı ve ucuz biçimde gerçekleşmesi için tasarlanmış açık kaynaklı bir protokol olarak karşımıza çıkıyor.

Bitcoin gibi basit bir ödeme aracı şeklinde muamele görmek istemeyen Ripple topluluğu, uluslararası transfer işlemlerini yönetme hedefiyle sistemlerini geliştiriyor. Topluluk oldukça hırslı, ama sonunu kim bilebilir? Belki de ana akım medyanın iddia ettiği gibi birkaç yıl içinde tüm kripto para borsaları yok olacak…

Platformun kendi para birimi (XRP) bulunuyor, fakat asıl büyü RippleNet platformunda. Kullanıcılar, RippleNet üzerinden kendi platformlarını oluşturabiliyor, diledikleri gibi işlem yapabiliyorlar.

RippleNet nedir?

RippleNet, uluslararası ölçekte para göndermek ve almak amacıyla Ripple tarafından geliştirilen bir ağ olarak tanımlanabilir. RippleNet teknolojisinden faydalananlar arasında bankalar ve finans hizmetleri sunan kurumsal ödeme şirketleri bulunuyor.

Gelin, RippleNet’in çalışma mantığını açıklayacak basit bir örnek verelim: İstanbul’da yaşanan Ahmet’in elinde, misafirden kalan açılmamış bir kutu çikolata var. Bir yandan da hafta sonu oynanacak derbi maçına gitmek istiyor. İzmir’de yaşayan Ayşe’de ise nadir bulunan eski bir madeni para var. Bir kutu çikolata karşılığında bunu vermeye razı. Üçüncü olarak Ankara’da yaşayan ve eski para koleksiyonu yapan Mehmet’in elinde hafta sonu oynanacak derbi maçının bileti var. İşi dolayısıyla maça gidemeyecek.

Örneğini verdiğimiz bu üç kişi, geleneksel yöntemler aracılığıyla asla birbirlerini bulamayacak ve maddi değerleri net biçimde ölçülemeyen bu varlıkları değiş tokuş edemeyecekler.

Ripple ekosistemi içinde ise sadece şunu demek yeterli: “Hey, elimde açılmamış bir kutu çikolata var, karşılığında derbi maçına bilet istiyorum!” Oluşturulan talebin ardından sistem, isteği yerine getirebilmek için en kısa ve en ucuz kombinasyonu otomatik olarak arayıp buluyor.

Changing a chocolate box for a rare stamp via Ripple

Platformun iyi yanı, Bitcoin de dahil olmak üzere tüm para birimleri ile ödeme yapmaya izin vermesi ve işlem için sadece 0,00001 dolar tutarında sembolik bir komisyon ücreti istemesi. Tamamen ücretiz olmamasının nedenini soracak olursanız, DDoS saldırılarını önlemek…

XRP nedir?

XRP, Ripple Network üzerinden yapılan değer aktarımlarını temsil etmek için kullanılan bir token. XRP’nin temel amacı, kripto para birimleri ile geleneksel para birimlerinin (fiat) aracılığını yapmak. XRP'yi tanımlarken en çok “Joker” tabiri kullanılıyor. Burada vurgulanan Joker’in, Batman’in baş düşmanı olan değil, iskambil kağıdı olduğunu hatırlatmamıza gerek yoktur herhalde. Dilerseniz şöyle söyleyelim; elinizdeki doları avroya çevirmek isterseniz, XRP token’ı komisyonu en aza indirmek için dolar ve avro arasında Joker görevi görecektir. Önce de belirttiğimiz gibi, Ripple ile işlem yapmanın maliyeti olarak 0,00001 ABD doları alınıyor.

Joker with Bitcoin

Şaşırtıcı bir gerçek olarak şunu da belirtmekte fayda var: yapılan her işlemden sonra, platform tarafından tahsil edilen 0,00001 dolarlık tutar “yok oluyor” ve yeri doldurulamıyor. Böylece her işlemle dünya 0,00001 dolar daha fakir hale geliyor. Bu sistem, spam amaçlı işlem yapanları engellemek için tasarlanmış.

Ripple’ı (XRP) kim geliştirdi?

Ripple prototipleri üzerinde yapılan ilk çalışmaların tarihi 2004 yılına kadar uzanıyor.

Platformun asıl başlangıç tarihi olarak 2013, yani EDonkey ağını geliştiren Jed McCaleb’in, dünyanın önde gelen yatırımcılarına Ripple Labs’a destek vermek üzere çağrıda bulunduğu yıl gösteriliyor.

Ripple Labs’ın kurucuları kimler?

Chris Larsen, founder of Ripple

Chris Larsen

Chris Larsen, kripto para ekosisteminin en zengin kişisi olarak kabul edilen bir melek yatırımcı, işletme yöneticisi ve gizlilik aktivisti olarak biliniyor. Finansal hizmet alanında çalışan birçok girişimin kurucu ortağı olan Larsen, 1996 yılında hayata geçirdiği online mortgage kredi girişimi E-loan ile adını duyurmuştu.

Jed McCaleb, founder of Ripple

Jed McCaleb

Jed McCaleb, oldukça ünlü bir yazılımcı ve girişimci… Ripple, Stellar, eDonkey, Overnet'in yanı sıra ünlü kripto para borsası Mt. Gox’un da kurucuları arasında yer alıyor. Mt. Gox borsasında yaşanan hack skandalından önce şirketteki payını satmıştı. Hack skandalı öncesi, Bitcoin işlemlerinin yüzde 70’i, Mt. Gox borsası üzerinde gerçekleşiyordu.

Ripple Labs yatırımcıları kimler?

Tarih

Yatırım türü

Yatırımcı

Miktar

(milyon dolar)

Nisan 2013

Melek

Andreessen Horowitz, FF Angel LLC, Lightspeed Venture Partners, Pantera Capital, Vast Ventures, Bitcoin Opportunity Fund

2.5

Mayıs 2013

Melek

Google Ventures, IDG Capital Partners

3.0

Kasım 2013

Tohum

Core Innovation Capital, Venture51, Camp One Ventures, IDG Capital Partners

3.5

Mayıs 2015

A serisi

IDG Capital Partners, Seagate Technology, AME Cloud Ventures, ChinaRock Capital Management, China Growth Capital, Wicklow Capital, Bitcoin Opportunity Corp, Core Innovation Capital, Route 66 Ventures, RRE Ventures, Vast Ventures, Venture 51

28

Ekim 2015

A serisi

Santander InnoVentures

4

Eylül 2016

B serisi

Standard Chartered, Accenture, SCB Digital Ventures, SBI Holdings, Santander InnoVentures, CME Group, Seagate Technology

55

Ripple Protocol Consensus Algorithm (RPCA) nedir?

Bitcoin veya Ethereum’un aksine, Ripple'da blok zinciri yer almıyor. Blockchain üzerine inşa edilmeyen bir kripto para birimi, ilk kez duyanlara elbette oldukça garip gelecektir. “Blockchain yoksa işlemler nasıl doğrulanır? Her şeyin yolunda olduğundan nasıl emin olunur?” soruları akla gelebilir. Blockchain sistemlerinin aksine Ripple, kendi patentli teknolojisine sahip: Ripple Protocol Consensus Algorithm (Ripple Protokolü Konsensüs Algoritması – RPCA).

Sistemin adında geçen “konsensüs” kelimesi, ağ üzerindeki her “node” diğerleriyle aynı fikirde ise işlemde sorun yok anlamına geliyor. Şöyle söyleyelim; yüzlerce yaşlı ve deneyimli  insanın yer aldığı büyük bir arena olduğunu hayal edin. Önemli bir karar vermek için hepsinin fikir birliği sağlaması gerekiyor. Arenada yer alan yaşlıların hepsi kabul ederse savaş başlatabiliyor ya da sonlandırabiliyor. Ülkede uygulanan vergileri artabiliyor, Olimpiyat oyunları ve benzeri etkinliklerin başlatılmasının emri verilebiliyor. Topluluktan biri bile öneriyi kabul etmese, sorunun ne olduğu bulunana kadar hiçbir işlem gerçekleşmiyor.

An ancient arena with Ripple

Ripple ne için kullanılıyor?

  1. Düşük komisyonlu varlık değişimi: Dünya üzerinde doğrudan birbirlerine dönüştürülemeyen birçok para birimi var. Bu yüzden bankalar, ABD dolarını arabulucu olarak kullanıyor. Dolayısıyla günümüzde iki tip komisyon uygulanıyor: A para birimini ABD dolarına, ardından da ABD dolarını B para birimine dönüştürmek… Ripple da bir aracı, ancak ABD dolarından çok ama çok daha ucuz.

  2. Hızlı uluslararası işlemler: Ripple’da ortalama bir işlem 4 saniye sürüyor. Bitcoin için bu süre bir saat veya daha fazla olabiliyor. Geleneksel bankacılık sistemlerinde birkaç güne ulaştığı bile oluyor.

  3. Ödeme ekosistemi: Kullanıcılar temel olarak hızlı ve ucuz işlem sunmak için kendi para birimlerini düzenleyebiliyorlar. Örneğin, koleksiyoncular aksiyon figürlerini satın almak için kendi para birimlerini geliştirebilirler.

People using Ripple wallets

Ripple’ın avantajları neler?

  • Ripple başlangıç aşamasında günlük bir ödeme sistemi olarak tasarlandı ve Bitcoin'den daha güçlü olacak biçimde altyapısı oluşturuldu. Sonuç olarak, işlemler çok daha hızlı ve daha ucuz gerçekleşiyor.
  • Ripple resmi bir organizasyon olarak hayata geçti. Zira, ana hedefi bankalar tarafından tercih edilmesiydi. Bu nedenle, diğer birçok kripto para birimlerinde endişe duyulan düzenlemelere uyumluluk konusu, Ripple için geçerli değil.
  • Ripple, sembolik komisyon ücreti karşılığında, herhangi bir para birimiyle veya altın gibi değerli maden ile takas edilme kabiliyetine sahip.

Hangi bankalar Ripple’a destek veriyor?

  • Santander

  • Axis Bank

  • Yes Bank

  • Westpac

  • Union Credit

  • NBAD

  • UBS

Ripple iyi bir yatırım mı? Ripple ne kadar yükselir?

Ön açıklama: Yüzde 100 güvenli yatırım diye bir şey yoktur ve her kararın kendine has riskleri vardır. Konu ne olursa olsun, karar size aittir. Yine de, aşağıda size yardımcı olacak bazı artı ve eksileri sıraladık.

Ripple'ın artıları:

  1. Daha önce de vurguladığımız gibi, Ripple birçok bankanın güvendiği resmi bir kurum. İsimsiz şirket tarafından geliştirilen sıradan bir Blockchain oluşumu değil.

  2. Tüm token’lar başlangıç aşamasında zaten oluşturulduğu için, Ripple ağında enflasyon gibi bir olgu yok.

  3. Bankalar işlem platformu olarak Ripple’ı kullandıkça, XRP'nin değeri de o kadar yükselecektir. Gün gelir de tüm bankalar, birleşik banka para birimi olarak XRP’yi kullanmaya karar verirse, Ripple’ın erken döneminde yatırım yapanlar büyük bir servet sahibi olacaktır.

Ripple'ın eksileri:

  1. Fazlasıyla merkezileştirilmiş olması. Kripto para birimlerinin ana fikrinin, kontrolü merkezden alıp topluluğa vermek olduğunu biliyoruz. Gelgelelim Ripple platformunda tüm token’lar zaten başlangıç aşamasında oluşturulduğu için, ne zaman ve ne kadar ölçüde token’ın kullanıma açılacağına geliştiriciler karar verebiliyor. Yani, kabaca tanımlamak gerekirse geleneksel bir bankaya yatırım yapmaktan pek bir farkı yok.

  2. Merkezi yapısının yanı sıra Ripple Labs, toplam token’ların yüzde 61'ine sahip olduğu için zaten başlı başına tekel durumda.

  3. Açık kaynaklı olması. Aslında bu akıllıca bir hamle olarak gözükse de, koda kolayca erişilebildiği için sistemi hacklemeye çalışan birçok insanın ortaya çıkabileceği aşikar. Bazıları başarılı da olabilir.

XRP yorumları ne yönde? Ripple neden eleştiriliyor?

  • Ripple'ı kullanmayı planlayan ve içinde pek çok saygın bankanın olduğu uzunca listeye rağmen, Financial Times'a göre bu isimlerin hiçbiri resmi işlem yapmıyor ve çoğu hala test aşamasında. Gerçek para ile işlem yapan az sayıda ismin platformu kullanacağı, ancak token’ı kullanmayacakları ileri sürülüyor. Yani bankalar, Ripple için yanıp tutuşmuyor.

  • İşlemleriniz reddedilebilir/dondurulabilir. Bunun en büyük örneği olarak, Ripple Labs'in kurucusu Jed McCaleb'in bir milyon dolar değerinde Ripple coin satmaya çalıştığı durum gösteriliyor. Bu işlem sistem tarafından reddedilmişti. Jed'in sözleşmeye aykırı işlem yaptığına dair söylentiler var, ancak buna rağmen işlemin dondurulması, temel kripto para ilkeleriyle uyuşmuyor.

Bitcoin, Ripple and Ethereum as street performers

Uzmanların Ripple yorumları nasıl?

Ripple hakkında görüşlerini bildiren uzmanlardan, Ripple ve XRP yorumları…

Pinnacle Brilliance Systems Inc. CEO’su ve Baş Sistem Tasarımcısı Roman Guelfi-Gibbs:

“Ripple kesinlikle 2018’de yükselme potansiyeline sahip, ancak bu yükselişin 2019’da gerçekleşmesinin daha muhtemel olacağını düşünüyorum. Piyasa, XRP gibi farklı algoritmalarda kodlanan projeler gözlemledikçe, ETH muhtemelen ikinci plana atılmaya başlanacak. Piyasaların bunu sindirmesi biraz zaman alacaktır. Dolayısıyla bu durumun gerçekleşmesi için 2019'un daha uygun olacağını tahmin ediyorum. Tabii ki kripto dünyasında her şey olabilir, bu yüzden yakından takip edin.”

Global Blockchain Technologies Başkanı Shidan Gouran:

“Kripto para ekosisteminde Ripple’ın bir ya da iki kademe yukarı çıkması 2018 yılı için pek mümkün değil. Bunun üç nedeni var: Birinci neden, kripto para ekosisteminin tepesinde yer alan üç para biriminin, toplam işlem hacmine olan oranı. Bitcoin’in işlem hacmi 191 milyar doların üzerinde. Ethereum 84 milyar doların üzerinde ve Ripple 35 milyar dolar dolaylarında. Ethereum’u yerinden etmek için, yaklaşık 49 milyar dolarlık açığı kapatmak gerekiyor. Bu meblağ, İzlanda'nın tüm ulusal GSYİH’sının iki katından fazla. İkinci sebep, Ripple kullanım senaryolarının günlük harcamalar için değil, çoğunlukla varlık ticareti için geliştirilmesi. Tüketicinin kripto para birimleri konusundaki farkındalığı 2018 ve sonrasında belirgin şekilde artacağından, kitlelerin ilgisi sadece yatırım işlemleri için değil, para birimi olarak kullanılabilecek kripto para birimleri üzerinde olacaktır. Son olarak Ripple, fiat (geleneksel) para birimleri ile satın alınamadığından, XRP edinmek için Bitcoin ve Ethereum gibi mevcut kripto para birimlerini almak gerekiyor. Bu durum, Bitcoin ve Ethereum'a olan talebi beslemeye devam etmek anlamına geliyor. Haliyle piyasanın ilk iki sırasındaki kripto para biriminin konumlarını sağlamlaştırmaktan başka işe yaramayacak.”

Long Island Üniversitesi Yardımcı Direktörü John-Paul McCaffrey:

“Şu anda Ripple (XRP) ile fiat para birimini takas edecek bir platform olmamasına rağmen, bu düşündüğünüzden daha kısa sürede değişebilir.”

İrlanda merkezli FinTech girişiminin SeedUps'un CSO'su Samson Williams:

“Bu bir kripto para birimi değil, bankaların çocuğu. Bu yüzden 2018 resesyonundan faydalanacaktır.”