Ethereum’un mucitlerinden biri olan Vitalik Buterin, insanların geleneksel finans sisteminden gerçekten bağımsız olabilmesi için Ethereum’un daha iyi merkeziyetsiz stablecoin'lere ihtiyaç duyduğunu savunuyor.
Buterin, kripto yatırım şirketi Delphi Labs’te avukat olan Gabriel Shapiro’nun Ethereum’un “egemen bireyleri mümkün kılmak için gücü bozma yönünde üç katına çıktığını” söylemesine yanıt olarak pazar günü X’te yaptığı paylaşımda “Daha iyi merkeziyetsiz stablecoin'lere ihtiyacımız var” dedi.
Ancak Buterin, bunun gerçekleşebilmesi için merkeziyetsiz stablecoin'lerin üç sorunu ele alması gerektiğini söyledi.
Merkeziyetsiz stablecoin'leri rahatsız eden üç sorun
Sorunlardan biri, stablecoin'lerin çoğunun ABD dolarına sabitlenmiş olmasıdır. CoinGecko verileri, stablecoin'lerin yüzde 95’inin USD’ye sabitlendiğini gösteriyor.
Buterin, kısa vadede USD’yi takip etmenin kabul edilebilir olabileceğini ancak bir stablecoin'in hayatta kalabilirliğinin bir ulus devletin omuzlarına yüklenmemesi gerektiğini savundu.
“20 yıllık bir zaman çizelgesinde peki ya orta derecede bile olsa hiperenflasyon yaşarsa” dedi Buterin ve ABD dolarının fiyatından “daha iyi” olan bir endeksi izlemek gerektiğini savundu.
İkinci sorun, stablecoin'lerin doğru değeri ve uygun teminatlandırmayı korumasını sağlamak için blockchain'lere gerçek dünya verilerini getiren oracle'larla ilgilidir.
Buterin, bir oracle'ın kullanıcılar için maliyetleri artırmadan ya da token fiyatlarını yapay olarak şişirmeden manipülasyon saldırılarına direnebilecek kadar güçlü olması gerektiğini söyledi.
Buterin’e göre üçüncü sorun, staking getirilerinin teminatı istikrarsızlaştırmadan ya da kullanımı caydırmadan yüksek kalması gerektiğidir.
Buterin, olağan slashing risklerinden kaçınan yeni bir staking türü getirirken staking getirilerinin yaklaşık yüzde 0,2 seviyesine keskin biçimde düşürülmesini önerdi.
Ayrıca stablecoin güvenliğinin hem protokol hatalarını hem de ağ saldırılarını hesaba katması gerektiği konusunda uyardı ve hiçbir miktarda Ether’in (ETH) bir stablecoin'in istikrarını garanti edemeyeceğini, büyük fiyat dalgalanmalarını yönetmek için mekanizmaların yerinde olması gerektiğini vurguladı.
Stablecoin piyasası 2026 yılında 311,5 milyar dolarlık bir büyüklüğe ulaştı ve 2025 başına kıyasla yaklaşık yüzde 50 artış kaydetti.
Gelişmekte olan ülkelerde bireyler tarafından sınır ötesi transferler ve birikim aracı olarak yaygın biçimde kullanılırken, kurumlar da bunu büyük ölçekli işlemler ve likidite yönetimi için kullanıyor.
Merkeziyetsiz stablecoin'ler USDT ve USDC’nin çok gerisinde
Hem merkezi stablecoin'ler olan Tether (USDT) ve Circle’ın USDC’si (USDC) şu anda piyasanın yüzde 83’ünden fazlasını oluşturuyor ve benzer bir farkla işlem hacimlerine liderlik ediyor.
Merkeziyetsiz stablecoin yeniliği, TerraClassicUSD (USTC) stablecoin'inin mayıs 2022’de sabitini kaybederek Terra ekosisteminden 60 milyar dolar silmesinin ardından duraksamış gibi göründü.
Ethena USDe (USDe) stablecoin'i o zamandan bu yana sektörün tartışmasız en dikkat çekici girişlerinden biri oldu, Dai (DAI) ise DeFi’de borç alma, borç verme ve likidite sağlama için hala yaygın biçimde kullanılıyor.
Ancak ne USDe ne de DAI, sırasıyla 6,3 milyar dolar ve 4,2 milyar dolarlık piyasa değerleriyle USDT ve USDC’nin hakimiyetine anlamlı biçimde meydan okuyabildi.
