Öne çıkanlar:
Zcash, haftalar içinde 10 katından fazla yükseldi ve kısa süreliğine 10 milyar doların üzerindeki değerle büyük piyasa değeri kategorisine geri döndü.
Coinbase’de ZEC, kasım ortasında Bitcoin ve XRP’yi geride bırakarak en çok aranan varlık haline geldi.
Ralli, 2024 halving’i, artan gizli bakiyeler ve NU6.1 token sahibi kontrollü fonlama modeli gibi bir dizi gerçek değişim tarafından destekleniyor.
Analistler bölünmüş durumda; bazıları hareketi bir tepe formasyonu olarak nitelendirirken diğerleri sıkılaşan AML kuralları arasında “sorumlu” gizlilik coin’lerine yönelik yeniden ilgi tarafından yönlendirilen bir yeniden fiyatlama olarak görüyor.
Zcash’in bu piyasa döngüsünde büyük bir hikaye olacağı beklenmiyordu. Son birkaç yılın büyük bölümünde gizlilik coin’i, Bitcoin (BTC), Ether (ETH), XRP (XRP) ve dönen memecoin listelerinin manşetleri ve işlem hacimlerini domine ettiği dönemde arka planda kalmıştı.
Sonra kasım geldi.
Yalnızca birkaç gün içinde Zcash (ZEC), Coinbase’in arama sıralamasının en üstüne tırmandı. Zcash danışmanı Thor Torrens tarafından paylaşılan bir ekran görüntüsü, ZEC’in platformda yaklaşık 52.000 arama aldığını gösterdi. Bu, yaklaşık 41.000 ve 39.000 arama alan XRP ve Bitcoin’in her ikisinin de önündeydi.
Aynı zamanda, ZEC’in fiyatı zaten yükselmişti. Son bir yılda dört haneli yüzde kazanç sağlamış ve tokeni kısa süreliğine büyük piyasa değeri kategorisine geri itmişti.
Birçok yatırımcının önceki gizlilik döngüsünün bir kalıntısı olarak gördüğü bir coin için soru artık basit: Zcash nasıl oldu da tek bir ay içinde düşük profilden en çok aranan varlık haline geldi?
Biliyor muydunuz? Zcash kurucusu Zooko Wilcox, 1990’larda DigiCash üzerinde çalışmış ve Tahoe-LAFS, BLAKE2 hash fonksiyonu ve “Zooko’nun Üçgeni” gibi kavramları ZEC piyasaya çıkmadan çok önce geliştirmiş olan uzun süredir bir siberpunk’tır.
Zcash nasıl düşük profilli bir kalıntı statüsüne kaydı
Yıllardır bakmayan okuyucular için Zcash’in gerçekte ne olduğunu hatırlamak değerli olabilir.
2016’da 21 milyon coin’lik sabit arza sahip Bitcoin benzeri bir proof-of-work (PoW) zinciri olarak piyasaya sürülen Zcash, son teknoloji sıfır bilgi ispatları üzerine inşa edildi. Bunlar, kullanıcıların Bitcoin’e benzer şeffaf işlemler veya miktarların ve adreslerin gizlendiği ancak matematiksel olarak doğrulanabilir tam gizli işlemler göndermesine izin verir.
Bir süreliğine, güçlü kriptograflar ve gizlilik savunucuları tarafından desteklenen bir tür “fiyatı olan bilim projesi” olarak görüldü.
Sonra ilgi odağı değişti. Düzenleyiciler gizlilik coin’lerini daha fazla incelemeye alınca, birkaç büyük borsa bunları delist etti veya kısıtladı ve Monero (XMR) giderek gizlilik kullanıcılarının varsayılan tercihi haline geldi.
ZEC, piyasa değeri sıralamalarında aşağı kaydı, günlük hacimler zayıfladı ve sosyal medya sohbetleri azaldı. 2024’ün başlarına gelindiğinde, iki halving ve birçok ağ yükseltmesinden sağ çıkmasına rağmen, daha çok önceki bir çağdan kalma eski bir token gibi görünüyordu.
Yavaş toparlanma: Halving’ler, gizli kullanım ve yönetişim sıfırlaması
Kasım sıçraması birdenbire ortaya çıkmadı. Zcash, çoğu piyasa dikkat etmiyorken son iki yılda temel hikayesini sessizce yeniden şekillendiriyordu.
Parasal tarafta, 23 Kasım 2024’teki son halving blok ödülünü 3,125 ZEC’ten 1,5625 ZEC’e düşürdü, günlük yeni arzı yaklaşık 3 bin 600 coin’den yaklaşık bin 800 coin’e indirdi. 21 milyonluk sabit arz ve daha sıkı bir halving programı ile ZEC topluluğun bir kısmı tarafından “sağlam para” terimleriyle tartışılmaya başlandı.
Alt yapıda da gerçek kullanım değişiyordu. Coinbase araştırması, son bir yılda gizli adreslerde tutulan ZEC miktarının yaklaşık 1,7 milyon coin’den yaklaşık 4,5 milyon coin’e çıktığını ve üç haftalık bir pencerede 1 milyon coin’in gizli havuzlara taşındığını belirtiyor.
Genel olarak dolaşımdaki arzın yüzde 27’sinden fazlası artık gizli durumda ve diğer takip araçları gizli arzın kısa süreliğine 5 milyon coinin üzerine çıktığını gösterdi. Bu, kullanıcıların yalnızca tikere işlem yapmadığını gösteriyor.
Aynı zamanda yeni fonlama ve yönetişim yapısı hayata geçti. 24 Kasım 2025’te etkinleşen NU6.1 yükseltmesi, topluluk hibelerine blok ödüllerinin yüzde 8’ini ve bir token sahibi kontrollü fona yüzde 12’sini ayırıyor. Bu, ZEC sahiplerine 2028’deki bir sonraki halving’e kadar geliştirme sermayesinin milyonlarca dolarının nasıl kullanılacağı konusunda resmi bir söz hakkı sağlıyor.
Bu değişiklikler, arama hacimleri artmadan çok önce yeni bir değerleme zemini hazırladı.
Biliyor muydunuz? Electric Coin Company, Zcash’in suç amaçlı kullanımını incelemesi için Rand Europe’u görevlendirdi. Araştırmacılar ZEC’in dark web’de yalnızca küçük bir varlığa sahip olduğunu ve Bitcoin’in yasa dışı faaliyetler için baskın para birimi olmaya devam ettiğini buldu.
Gizlilik geri dönüşü, Monero açığı ve yeni AML kuralları
Tüm bunların kıvılcımı anlatı ve zamanlamanın bir karışımıydı.
Gizlilik, Monero’da yaşanan yüksek profilli bir açığın sektördeki varsayılan tercihe olan güveni sarsmasından sonra yeniden gündeme geldi. Yorumcular, aktif yönetişimi ve net bir yükseltme yol haritası olan alternatif bir proje aramaya başladı. Zamanlanmış bir ağ güncellemesi devam ederken ve arka planda bir halving anlatısı varken, Zcash bu boşluğu doldurmaya aday olarak konumlandı.
Aynı zamanda düzenleyiciler opak para akışlarına yönelik denetimi artırmaya devam ediyordu. Yeni AML kuralları, daha güçlü Travel Rule uygulaması ve miksere yönelik artan inceleme, “tam karanlığı” savunmayı zorlaştırırken Zcash’in isteğe bağlı gizlilik ve denetlenebilir görüntüleme anahtarları modeli, uyumluluk odaklı kurumlarla daha uyarlı görüldü.
Rakibin tökezlemesi, geri dönen bir tema ve “sorumlu” bir gizlilik coin’i olarak konumlandırılabilen bir protokol, yatırımcıların yeni anlatılar aradığı bir dönemde ZEC’e yeni bir hikaye verdi.
Coinbase sıçraması hakkında: 52.000 arama gerçekte ne ifade ediyor
Zcash danışmanı Torrens tarafından paylaşılan rakamlara göre ZEC, kasım ortasında Coinbase’de yaklaşık 52.000 bireysel arama aldı. XRP yaklaşık 41.000, Bitcoin ise yaklaşık 39.000 arama aldı.
Bu, dünyanın en büyük fiat giriş kapılarından birinin arama kutusuna on binlerce kullanıcının “Zcash” yazdığını gösteren net bir perakende merceği.
Borsa dışı verilerde, X ve Reddit’te benzer şekilde artan mention verileri görüldü. Ortak resim, kasımın Zcash’in perakende farkındalığına yeniden giriş yaptığı ay olmasıdır.
Tepe formasyonu mu, yoksa gerçek yeniden fiyatlama mı?
Yalnızca grafiğe bakıldığında bunun bir tepe formasyonu olduğu söylenebilir. Eylül sonundan kasım başına kadar ZEC, 70 dolar seviyelerinden 700 doların üzerine çıktı, bir noktada bu sonbaharda yüzde 1.000’in üzerinde ve tek bir ayda yüzde 500’ün üzerinde yükseliş yaşadı ve daha sonra yerel zirvesinden yaklaşık yüzde 30 düşüş gördü.
Coinbase, 7 Kasım’da Zcash vadeli işlem hacminin 10 milyar dolara yaklaştığını belirtti ve türev platformları, yatırımcılar harekete akın ettikçe artan açık pozisyon bildirdi. Geçmiş altcoin çılgınlıklarını yaşayan herkes için bu göstergeler genellikle yoğun spekülatif pozisyonlanmanın olduğu dönemlerde ortaya çıkar.
Ancak bunun tam bir çılgınlık değil de bir “yeniden fiyatlama” olduğu yönünde de görüşler var. 2024 halving’i ile arz büyümesi zaten yarı yarıya düşmüş durumda, gizli kullanım dolaşımdaki arzın dörtte birinden fazlasını oluşturuyor ve NU6.1 bir sonraki halving döngüsü boyunca daha şeffaf ve net bir fonlama modeli sunuyor.
Bu temeller korunursa bazı analistler, keskin bir düzeltmenin daha yüksek bir aralık içinde bir reset olabileceğini söylese de sonuçlar belirsiz. Her zaman olduğu gibi zorluk, anlatıyı gerçek değişimden ayırmakta yatıyor.
Biliyor muydunuz? Zcash ekimde 2016’da piyasaya çıkmadan önce coin’e bağlı tezgah üstü vadeli işlem sözleşmeleri altı haftada yaklaşık 18 dolardan 261 dolara çıktı ve bu yüzde 1.300 civarında bir kazançtı. Bu, tamamen teknolojisine yönelik beklentiden kaynaklanmıştı.
Zcash’in kasım anı bize kripto anlatıları hakkında ne söylüyor?
Zcash’in kasım anı, tek bir eski token hakkında olduğu kadar genel kripto piyasası hakkında da bir şeyler söylüyor.
Piyasalar, ekonomilerini sessizce iyileştiren, yönetişimini güçlendiren ve doğru makro hikayenin yakalamasını bekleyen varlıkları yeniden keşfetme eğilimindedir. Bu durumda hikaye gizlilikti. Veri maruziyetine yönelik artan endişe, sıkılaşan AML uygulamaları ve tamamen şeffaf zincirlere yönelik yorgunluk, hemen düzenleyici hedef gibi görünmeyen “kısmi gizlilik” alternatifine yer açtı.
Okuyucular için sonuç iki yönlü.
Birincisi, borsa arama verisi perakende ilginin nereye kaydığını gösteren faydalı bir erken sinyaldir, ancak genellikle FOMO’nun zirve yaptığı anlarda belirir.
İkincisi, kriptoda temalar asla tamamen kaybolmaz; dönerler. Zcash eski bir itibarı taze bir anlatıya dönüştürebiliyorsa, diğer unutulmuş kategoriler de grafiklerinin önerdiği kadar ölü olmayabilir.